Ἔχει δημοσιευτεῖ στὸ διαδίκτυο ἡ ἄποψις τοῦ Ἁγίου Ἀμφιλοχίου τοῦ Μακρή γιὰ τὸν Νικόλαο Καζαντζάκη, ὅτι εἶναι ἐνσάρκωσις τοῦ Σατανᾶ, χωρὶς νὰ ἔχουν δημοσιοποιηθῇ τὰ σχετικὰ τεκμήρια, διότι ὁ δημοσιεύσας δὲν τὰ εἶχε. Τὸ ζήτημα δὲν θὰ εἶχε ἰδιαίτερη σημασία, ἄν ἡ περίπτωσις τοῦ ἔργου τοῦ Καζαντζάκη δὲν εἶχε γίνει ἕνας ἀπὸ τοὺς ἄξονες γιὰ τὴν μετάλλαξι τῆς Ὁρθοδόξου Ἐκκλησίας σὲ ἕναν ἐλεγχόμενο ἐκκλησιαστικὸ ὀργανισμὸ, πρόθυμο καὶ κατάλληλο γιὰ τὸν χριστιανικὸ -καὶ κατόπιν τὸν διαθρησκειακὸ- οἰκουμενισμό, δηλ. τὴν θρησκευτικὴ παγκοσμιοποίησι, παραλλήλως μὲ τὴν πολιτική.[1]
Ὁ εἰσοδισμὸς, στὴν Ἐκκλησιαστικὴ διοίκησι καὶ παιδεία, προσώπων ξένων πρὸς τὸ βίωμα καὶ τὴν παραδεδομένη πίστι τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, ποὺ ἔγινε τὸν περασμένο αἰώνα, ἔχει φέρει καρπούς καὶ ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς εἶναι τὸ ὅτι…
ἐλέγχουν τὴν ἐκκλησιαστικὴ διοίκησι καὶ ὁδηγοῦν τὸν λαὸ τοῦ Θεοῦ στὴν ἀντίθετη ἀπὸ τοὺς ἁγίους Πατέρες κατεύθυνσι, ἀντίθετη σὲ κάθε παραδοσιακὴ ἀξία. Καὶ ὄχι μόνον τὸ κάνουν, ἀλλὰ κατηγοροῦν δημοσίως ὅσους ὑπερασπίζονται τὶς παραδοσιακὲς ἀξίες [2] ἤ καὶ τοὺς διώκουν (παράδειγμα ὁ ἐπίσκοπος Τυχικός στὴν Κύπρο).Προβάλλουν τὸ ἔργο τοῦ Καζαντζάκη ὡς χριστιανικὸ καὶ ὀρθόδοξο καὶ μάλιστα τὸ παρουσιάζουν ὡς γέφυρα γιὰ νὰ μάθουν τὴν Ὁρθοδοξία οἱ λαοὶ τῆς Εὐρώπης!!! Αὐτὰ εἶναι γνωστὰ σὲ ὅσους ἔχουν ἀσχοληθῇ ὁλίγον σοβαρά μὲ τὸ ἔργο καὶ τὴν πολιτεία τοῦ Ν. Καζαντζάκη, καὶ δὲν θὰ ἐπεκταθοῦμε σὲ αὐτὸ τὸ θέμα , ἀλλὰ μόνον σὲ ὅσα ἔχει γράψει ὁ ἅγιος Ἀμφιλόχιος ὁ Μακρῆς γιὰ τὸ ζήτημα.
Ἡ κ. Μαρίκα Κουφάκη (ἡ κοιμηθείσα ὡς μοναχὴ Ἀμφιλοχία), ἡ ὁποία ἧταν ἡ κτητόρισσα τοῦ πρώτου Ναοῦ τοῦ ἁγίου Νεκταρίου στὰ Χανιὰ τῆς Κρήτης καὶ τῶν ἐκεῖ Ἱδρυμάτων, ἦταν πνευματικὸ τέκνο τοῦ ἁγίου Ἀμφιλοχίου, μαθητὴ τοῦ ἁγίου Νεκταρίου. Τὸν ὑπεραγαποῦσε καὶ τὴν ὑπεραγαποῦσε. Ἐρχόταν τακτικὰ στὴν Κρήτη καὶ αὐτὴ τὸν ἐπισκεπτόταν καὶ στὴν Πάτμο καὶ στὴν Ἀθήνα καὶ στὴν Αἴγινα καὶ ὅπου ἀλλοῦ. Ἡ μεταξὺ τους ἐπικοινωνία γινόταν μὲ τὰ ὑπάρχοντα μέσα τῆς ἐποχῆς -δεύτερο ἥμισυ τοῦ εἰκοστοῦ αἰώνα- τηλεφωνήματα, τηλεγραφήματα καὶ κυρίως, ἀλληλογραφία.
Μέσα στὰ 160 περίπου γράμματα, ποὺ ἐγῶ μελέτησα, ὑπῆρχαν ἀναφορὲς καὶ στὸν Καζαντζάκη. Παρενθετικῶς καὶ λακωνικῶς γινόταν οἱ ἀναφορὲς. Δὲν ὑπάρχει ἐπιστολὴ ποὺ νὰ πραγματεύεται νὰ ἀναλύει ἤ νὰ ἐπεξηγῇ τὸ θέμα. Ὁ ἅγιος Ἀμφιλόχιος, μαζὶ μὲ τὸν ἱερομόναχο Παῦλο Νικηταρᾶ, εἶχαν γράψει ἕνα ἐνημερωτικὸ πόνημα γιὰ τὸν Καζαντζάκη. Στὴν πρώτη ἐπιστολὴ (ἐπ. Α΄ 15/4/57) ἀναφέρεται ὡς «φυλάδιο», στὴν δευτέρα (ἐπ.Β΄25/4/57) ὥς «βιβλίο» καὶ στὴν τρίτη ὡς ἕνα «μικρὸ βιβλίο» (ἐπ. Γ΄ 11/5/57). Ἄρα πρόκειται γιὰ ἕνα τευχίδιο ὄχι πολλῶν σελίδων, ἀλλὰ οὔτε καὶ πολὺ ὁλίγων, διότι ὑπῆρχε ἀντίτιμο, προκειμένου νὰ καλυφθοῦν τὰ ἐκτυπωτικὰ καὶ τὰ ἔξοδα μεταφορᾶς. Ὑποθέτω ἕνα ἤ δύο δεκαεξασέλιδα. (Δυστυχῶς δὲν κατάφερα νὰ βρῶ κάποιο ἀντίτυπο, οὔτε ὁ τίτλος μοῦ εἶναι γνωστός. Ὅποιος γνωρίζει κάτι, ἄς βοηθήσει)
Στὴν πρώτη ἐπιστολὴ 15/4/57 γράφει ὁ ἅγιος:
« Ἀκόμη σᾶς εὐχαριστῶ καὶ γιὰ τὰ φυλάδια ποὺ σοῦ ἐστείλαμεν. Πρέπει νὰ διαφωτισθῆ ὁ κόσμος ὅτι ὁ Καζαντζάκης εἶναι ἡ ἐνσάρκωσις τοῦ Σατανᾶ, καὶ ὅτι ὅποιος ἀγαπᾶ τὸν Χριστὸν καὶ εἶναι Χριστιανὸς πρέπει νὰ διαφωτίση πολὺ τοὺς ἄλλους. Μὲ λύπη βλέπω ὅτι καὶ μαθήτριες τοῦ Γυμνασίου σας ἐγκωμίαζαν τὸν μέγα βλασφημον τῆς ἐμφανίσεως τοῦ Σωτῆρος μας Χριστοῦ καὶ λυπήθηκα πολύ». (15/4/57)
(Παραθέτω ἀποσπάσματα ἀπὸ τὰ ἴδια τὰ χειρόγραφα τῶν ἐπιστολῶν, διότι δὲν θὰ μοῦ φανῇ καθόλου παράξενο νὰ βγοῦν καὶ νὰ ποῦν ὅτι ὅλα αὐτὰ εἶναι ψέμματα καὶ ἀνεύθυνες διαδόσεις, ἤ γιὰ δῆθεν ἐπιστολές, ὅπως συνηθίζουν).
Ἐδῶ γίνεται ἀναφορὰ στὴν ἀποστολὴ τῶν «φυλαδίων». Εὐχαριστεῖ προφανῶς γιὰ τὴν παραλαβή τους. Τὸν ἐνδιαφέρει ἡ διαφώτισις τοῦ κόσμου:
«Πρέπει νὰ διαφωτισθῆ ὁ κόσμος ὅτι ὁ Καζαντζάκης εἶναι ἡ ἐνσάρκωσις τοῦ Σατανᾶ»
Τέτοιες τοποθετήσεις σήμερα ὅχι δὲν ἀκούγονται, ἀλλὰ θεωροῦνται ὡς ἐκφράσεις μίσους, μισαλλοδοξίας, φανατισμοῦ καὶ ἐχθροπάθειας. Σήμερα οὔτε τοὺς ἀναγνωρισμένους αἱρετικοὺς δὲν ὀνομάζουν αἱρετικούς. Ποιός ὀνομάζει αἱρετικοὺς τοὺς Παπιστὲς ἤ τοὺς Προτεστάντες; Ἐδῶ στήθηκε «Σύνοδος» καὶ τοὺς ὀνομάζει «ἐκκλησίες». Καὶ ὅμως ὁ ἅγιος Ἀμφιλόχιος εὐθέως λέει ὅτι «ὁ Καζαντζάκης εἶναι ἡ ἐνσάρκωσις τοῦ Σατανᾶ». Οὔτε γιὰ τὸν Σατανᾶ μιλοῦν πλέον, ἀντιθέτως δημοσίως τονίζουν ὅτι δὲν ὑπάρχει. (Ἤμουν παρῶν ὅταν ὁ ἐκλιπῶν οἰκουμενιστὴς Χρυσόστομος Σταμούλης, στὸ ἀρχονταρίκι μονῆς τῶν Χανίων, ἐνώπιον τοῦ ἡγουμένου καὶ τῶν λαϊκῶν δηλώνε ὅτι διάβολος δὲν ὑπάρχει!!!)
Ὅποιοι γνωρίζουν, τὴν πραότητα τὴν ἀνεκτικότητα καὶ τὴν εὐγένειά τοῦ ἁγίου Ἀμφιλοχίου, ἔστω καὶ ἐξ ἀκοῆς, -ἀλλὰ ἀπὸ αὐτοὺς ποὺ ἔζησαν τὸν ἅγιο, καὶ ὄχι ἀπὸ τοὺς σημερινοὺς, ἄνευρους, ἄχρωμους, ἄοσμους καὶ γενικῶς ξεθυμασμένους, δῆθεν χριστιανούς- θὰ καταλάβουν ἀμέσως ὅτι ὑπάρχει σοβαρώτατο πρόβλημα μὲ τὸν Καζαντζάκη.
Καὶ αὐτὸ δὲν τὸ ψιθυρίζει στὸ αὐτί ὁ ἅγιος. Δὲν περιμένει ἀπόφασι κάποιας Συνόδου ἤ ὁδηγίες ἀπὸ τοὺς διοικητικῶς προϊσταμένους, οὔτε παριστάνει τὸν «ἀνώτερο ἄνθρωπο», τὸν «καλὸ χριστιανό», ποὺ δὲν «κρίνει» ἤ «κατακρίνει». Μιλάει συγκεκριμένα καὶ γιὰ τὸ πρόσωπο, καὶ γιὰ αὐτὰ ποὺ βλέπει. Λέει ξεκάθαρα ὅτι ὁ Καζαντζάκης εἶναι «μέγας βλάσφημος» καὶ «ἐνσάρκωσις τοῦ σατανᾶ». Μπορεῖ καὶ τό λέει διότι ὁ ἴδιος εἶναι ἀκριβῶς τὸ ἀντίθετο: ζῶσα, ἔνσαρκος παρουσία, τῆς ἀσκήσεως, τῆς ταπεινώσεως, τῆς πίστεως στὸν Χριστό, ἔμπλεος Θείας Χάριτος καὶ Θείων χαρισμάτων. Ζεῖ γιὰ τὸν Χριστὸ, καὶ γι᾿αὐτὸ νοιάζεται καὶ γιὰ τοὺς ἄλλους ἀνθρώπους. Δὲν μπορεῖ νὰ τοὺς ἀφήσῃ ἔκθετους στὴν δαιμονικὴ μόλυνσι ποὺ ἐκπορεύεται ἀπὸ αὐτὸ τὸ πρόσωπο. Λυπάται ποὺ «οἱ μαθήτριες τοῦ Γυμνασίου ἐγκωμιάζαν τὸν μέγα βλάσφημον»
Θεωρεῖ χρέος του νὰ διαφωτίσῃ τὸν κόσμο: «Πρέπει νὰ διαφωτισθῆ ὁ κόσμος», ἀλλὰ καὶ χρέος κάθε ἀνθρώπου ποὺ ἀγαπᾶ τὸν Χριστὸ, νὰ διαφωτίσῃ τοὺς ἄλλους, καὶ νὰ τοὺς διαφωτίσῃ «πολύ»: «ὅποιος ἀγαπᾶ τὸν Χριστὸν καὶ εἶναι Χριστιανὸς πρέπει νὰ διαφωτίση πολὺ τοὺς ἄλλους». Ἀντίθετα μὲ τὴ νοοτροπία ποὺ καλλιεργεῖται σήμερα: «Κοίταζε τὸν ἑαυτό σου», «μὴν ἀνακατεύεσαι», «ποιός εἶσαι ἐσὺ;», «ὑπάρχουν ὑπεύθυνοι», «ἀσχολήσου μὲ τὴν προσευχή», «μόνο ὑπακοὴ χρειάζεται», καὶ τὰ ὅσα ἄλλα ἀποκοιμίζουν καὶ ἀπονευρώνουν τὸν λαὸ τοῦ Θεοῦ, ἐνῷ οἱ ἐνάντιοι βυσσοδομοῦν καὶ γκρεμίζουν ὅτι ἔχει ἀπομείνει.
Μετὰ ἀπὸ 10 ἡμέρες στέλνει ἄλλη ἐπιστολὴ, καὶ πάλι τονίζει ὅτι τὰ βιβλία πρέπει νὰ διαδωθοῦν:
«Ὅσον γιὰ τὰ βιβλία τοῦ Καζαντζάκη πρέπει νὰ διαδωθοῦν. Ἐγὼ , χάριν τοῦ Χριστοῦ μας, ποὺ τόσον διαβολικῶς αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος ἐβλασφήμησε, ὅσον οὐδεὶς τῶν θνητῶν, ἀνέλαβα τόσον κόπον, καθὼς καὶ ὁ π. Παῦλος. Διότι ὁ Καζαντζάκης εἶναι αὐτὸς ὁ Σατανᾶς ἐνσαρκωμένος ὡς Καζαντζάκης, καὶ πρέπει ὅλοι οἱ Χριστιανοὶ νὰ τὸν ἀποκηρύξουν». (25/4/57)
Ὅλη αὺτὴ τὴν προσπάθεια καὶ τὸν κόπο τὴν ἀνέλαβε, μαζὶ μὲ τὸν π. Παῦλο, «χάριν τοῦ Χριστοῦ μας, ποὺ τόσον διαβολικῶς αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος ἐβλασφήμησε, ὅσον οὐδεὶς τῶν θνητῶν». Χρειάζεται προσπάθεια καὶ κόπος γιὰ νὰ ἀντιμετωπιστοῦν τὰ προβλήματα. Γι᾿ αὐτὸ καὶ σήμερα ὅσοι θέλουν τὴ βολή τους, τζάμπα χριστιανοί, προτιμοῦν τὴν πεπατημένη καὶ πλατεία ὅδο τῆς ἀδράνειας καὶ τῶν πολλῶν. Κανεὶς δὲν θέλει νὰ γίνῃ ἀποσυνάγωγος, χάριν τῆς ἀληθείας. Πιστεύουν ὅτι ἄν κάνουν ὅτι κάνει τὸ πλῆθος εἶναι μὲ τὴν Ἐκκλησία.
Μετὰ ἀπὸ 16 ἡμέρες στέλνει νέα ἐπιστολὴ, ὅπου εὐχαριστεῖ γιὰ τὸν κόπον τους νὰ διαδώσουν τὸ «μικρὸ βιβλίο». Προφανῶς ἡ κ. Μαρίκα τὸν ἐνημέρωσε ὅτι τὰ ἀντίτυπα εἶχαν προωθηθῇ στοὺς ἀνθρώπους, ἄρα πρέπει νὰ ἦταν πολλὰ ἀντίτυπα γιὰ νὰ χρειαστῇ σχεδὸν ἕνας μῆνας γιὰ τὴν διάδοσί τους.
«Εὐχαριστῶ πολὺ διὰ τὸν κόπον ποὺ κάματε γιὰ τὴν διάδοσιν τοῦ μικροῦ βιβλίου. Λυποὺμαι ποὺ καὶ πνευματικὰ πρόσωπα θαυμάζουν καὶ ἐκτιμοῦν τὸν ἐνσαρκωμένον διάβολον ποὺ λέγετε Καζαντζάκης, διότι οὐδεὶς τῶν θνητῶν ἐβλασφήμησε τὸν Κύριον μας καὶ Θεόν μας Ἰησοῦν Χριστὸν ὡς ὁ Ἀντίχριστος Καζαντζάκης. Ἐγὼ καὶ ὁ π. Παῦλος ἐκαμαμεν αὐτὴν τὴν θυσίαν πρὸς δόξαν Χριστοῦ». (11/5/57)
Ὅ ἅγιος λυπᾶται ποὺ «καὶ πνευματικὰ πρόσωπα θαυμάζουν καὶ ἐκτιμοῦν τὸν ἐνσαρκωμένον διάβολον ποὺ λέγετε Καζαντζάκης». Ὑπῆρχαν πάντοτε ὁρισμένα τέτοια προσωπα, ἀλλὰ ἄν ζοῦσε σήμερα ὁ ἅγιος θὰ ἔβλεπε Πατριάρχες, Ἐπισκόπους, Ἀρχιεπισκόπους νὰ ἐξυμνοῦν τὸν Καζαντζάκη, νὰ βάζουν μετάνοιες στὸν τάφο τοῦ Καζαντζάκη καὶ νὰ ζητοῦν συγνώμη ἐκ μέρους τῆς Ἐκκλησίας διότι ... τὸν ἀδίκησε. Ἡ Ἐκκλησία, τὸν Καζαντζάκη!!! Ὁ ἅγιος ἔκαμε ὅλη αὐτὴ τὴν θυσία πρὸς δόξαν Θεοῦ. Αὐτοὶ ποὺ σήμερα ἐξυμνοῦν τὸν Καζαντζάκη, δηλ κάνουν τὸ ἀντίθετο ἀπὸ τὸν ἅγιο, πρὸς δόξαν τίνος τὸ κάνουν;
Καταλαβάινω ὅτι οἱ «πνευματικοὶ» θὰ ποῦν ὅτι αὐτὰ εἶναι ἀκραῖες θέσεις καὶ ὁ ἅγιος ἀπὸ κακὴ πληροφόρησι καὶ ἴσως ὑπέρμετρο ζῆλο διολίσθησε σὲ τέτοιες θέσεις. Αὐτὸ ἀποδεικνύει τὴν ἀμβλυνσι τῆς δικῆς τους πνευματικῆς ὀσφρήσεως. Ἀλλὰ καὶ ἐλείψει αὐτῆς, λίγος νοῦς ἄν ὑπῆρχε καὶ μιὰ στοιχειώδης γνώσις (δὲν λέω ἔρευνα, γιατὶ ... βλέπετε ποὺ ἔχωμε καταντήσει...) θὰ καταλάβαιναν τὶ συμβαίνει μὲ αὐτὸν τὸν δυστυχή ἄνθρωπο. Ὁ ἴδιος καταλάβαινε, μᾶλλον, ὅτι κάτι τοῦ συμβαίνει ἀλλὰ οὔτε ὁ ἴδιος, οὔτε τὸ περιβάλλον του ἐνδιαφέρθηκαν περισσότερο.
Μερικὰ παραδείγματα:
«Μιὰ νύχτα περπατοῦσα σ᾿ ἕνα ἀψηλό χιονισμένο βουνό μ᾿ ἕνα φίλο μου [τὸ Γιάννη Σταυριδάκη]· εἴχαμε χάσει τὸ δρόμο καὶ νυχτωθήκαμε. ... ἄξαφνα, σ᾿ ἕνα γύρισμα τοῦ βουνοῦ, διέκρινα, μακριὰ πολύ, βαθιὰ στὴ λαγκαδιά, μερικὰ χλωμὰ φωσάκια· θά᾿ταν κανένα χωριουδάκι κι ἀγρυπνοῦσε ἀκόμα. Καὶ τότε μοῦ συνέβη ἕνα πράμα καταπληχτικό· τὸ θυμοῦμαι κι ἀνατριχιάζω ἀκόμα· στάθηκα, ἔσφιξα τὴ γροθιά μου καὶ φώναξα ἀγριεμένος, δείχνοντας μὲ τὴ γροθιά μου τὸ χωριό: “Θὰ σᾶς σφάξω ὅλους!” Μιὰ φωνὴ βραχνή, ποὺ δὲν ἦταν δική μου. Κι ὡς νὰ τὴν ἀκούσω τὴ φωνὴ αὐτή, τρόμαξα· ὅλο μου τὸ κορμὶ ἄρχισε νὰ τρέμει... Δὲν ἤμουν ἐγώ, μουρμούρισα, δὲν ἤμουν ἐγώ· ἦταν ἕνας ἄλλος. Ἦταν ἕνας ἄλλος. Ποιός;» ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟΝ ΓΚΡΕΚΟ σελ.28-29 [3]
Αὐτὰ τὰ γράφει ὁ Καζαντζάκης. Τὸ θυμᾶται καὶ ἀνατριχιάζει ἀκόμα, λέει. Τρόμαξε ἀπὸ τὴ βραχνὴ φωνὴ, ποὺ ἔβγαινε ἀπὸ μέσα του, ἀλλὰ δὲν ἦταν δική του.
Ὁ Παντελῆς Πρεβελάκης σημειώνει ὅτι «Τὸ περιστατικὸ μοῦ τὸ ἔχει διηγηθεῖ κι ὁ ἴδιος». Πῶς τὸ χαρακτηρίζει, ὅμως, ὁ Πρεβελάκης; «Στὸ ἔτος 1918 ἀνήκει κι ἕνα παράδοξο βίωμα, θρησκευτικῆς προέλευσης κατὰ τὴ γνώμη μου» ΤΕΤΡΑΚΟΣΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ... σελ. μ΄[4]
Παράδοξο βίωμα, θρησκευτικῆς προέλευσης!!! Ναὶ, εἶναι «παράδοξα» ὅλα αὐτά καὶ γενικῶς «θρησκευτικῆς προέλευσης». Ὁ ἅγιος Ἀμφιλόχιος τὸ κάνει πιὸ συγκεκριμένο: «ὁ Καζαντζάκης εἶναι ἡ ἐνσάρκωσις τοῦ Σατανᾶ». Δαιμονικὴ ἐπήρρεια, μέχρι σημείου δαιμονοκαταληψίας.
Τὸν Τελευταῖο Πειρασμὸ, -αὐτὸ τὸ βιβλίο ἐκδόθηκε τὸ 1955 ἀπὸ τὶς ἐκδόσεις Δίφρος καὶ σ᾿ αὐτὸ κυρίως ἀναφέρεται καὶ ὁ ἅγιος Ἀμφιλόχιος,- τὸ ξεκίνησε τὸ 1942. Γράφει στὸν Πρεβελάκη ἀπὸ τὴν Αἴγινα:
«Καινούριος δαίμονας ἔπεσε πάλι ἀπάνω μου, κι ἀποφάσισα νὰ γράψω ἕνα βιβλίο: Τ᾿ Ἀπομνημονέματα τοῦ Χριστοῦ. Ἄρχισα κιόλας τὴν documentation, μὲ τὴν πρόθεση φυσικὰ νὰ τὴν ξεχάσω δημιουργώντας. Ἄν μπορέσω, λέω νὰ γίνει καλὸ ἔργο· κι ὅσο μπορῶ δὲν θὰ βιαστῶ».
Σημείωσις Π.Π. Αὐτὸ ποὺ τελικῶς ἔγινε Ὁ Τελευταῖος Πειρασμός.(ὅ. π. σελ 508)
Τὸ τελείωσε στὴν Γαλλία τὸ 1951.
Ζοῦσε μὲ τὴ δεύτερη γυναίκα του τὴν Ἑλένη ἡ ὁποία γράφει στὴν ἐβραία φίλη τους Ραχήλ Λίπσταϊν-Μινκ, αὐτὰ ποὺ συζητοῦσε μὲ τὸν Καζαντζάκη:
«Αγαπητή μου Ραχήλ, ελπίζω ότι μια μέρα θα διαβάσετε το ολοκαίνουργιο βιβλίο του Καζάν(τζάκη), Ο Τελευταίος Πειρασμός. Έχει ανανεώσει τον μύθο του Χριστού- ενώ ακολουθεί τα Ευαγγέλια, προχωρά πολύ πέρα από αυτά, ωθώντας κάθε παραβολή και κάθε πράξη του Ιησού προς μια αληθινή και ασυμβίβαστη αγάπη — Πιστεύω ότι μια μέρα θα γίνει ο 5ος και μεγαλύτερος από τους Ευαγγελιστές — και το Ευαγγέλιό του θα μιλήσει σε όλες τις ψυχές, χριστιανικές και παγανιστικές, με τον ίδιο άμεσο και συγκλονιστικό τρόπο».1/1/1952 [5]
Δὲν σχολιάζω. Ἀντιλαμβάνεστε τί συμβαίνει. Τὶς Γνωστικὲς Ταλμουδιστικὲς περὶ Χριστοῦ ἀπόψεις καὶ τὶς Μασωνικὲς προϋποθέσεις τῶν γραφομένων ἵσως νὰ μὴν τὶς γνωρίζει κάποιος. Ὅμως τὴν ἑωσφορικὴ ἀλαζονεία ποὺ ὑποκρύπτεται στὰ παραπάνω τὴν γνωρίζει καλὰ ἀκόμη καὶ ὁ ἴδιος ὁ Καζαντζάκης, καὶ δὲν διστάζει νὰ τὸ λέῃ:
«Μαυλιστικὸ κυνήγι, γεμάτο ἀβεβαιότητα καὶ καρδιοχτύπι, σὰν τὸν ἔρωτα, ἡ δημιουργία. Κάθε πρωΐ ποὺ ἔβγαινα γιὰ τὸ μυστικὸ αὐτὸ κυνήγι ἡ καρδιά μου χτυποῦσε δυνατὰ ἀπὸ ἀγωνία , ἀπὸ περιέργεια κι ἀπὸ ἀλλόκοτη ἑωσφορικὴ ἀλαζονεία πού, δὲν ξέρω πῶς καὶ γιατί, ἔμοιαζε μὲ βαθιὰν ἀνομολόγητη ταπεινοσύνη». ΤΕΤΡΑΚΟΣΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ... σελ. νστ΄
Ἐδῶ φαίνεται καθαρὰ τὸ κίνητρο τῆς «δημιουργίας».
Ἴσως ὅλα αὐτὰ εἶναι πολλὰ καὶ ἐνοχλητικά, γιὰ νωθροὺς καὶ κουρασμένους καὶ ἀδιάφορους, εἶναι ὅμως ἐλάχιστα ἀπὸ ὅσα ὑπάρχουν καὶ βοοῦν. Τὸ δράμα εἶναι ὅτι γι᾿ αὐτὸν τὸν δυστυχὴ ἄνθρωπο κάνουν συνέδρια μητροπόλεις καὶ μιλοῦν δεσποτάδες καὶ λόγιοι καὶ τὸν παρουσιάζουν ὡς πρότυπο ὀρθοδόξου χριστιανοῦ, ἀντὶ νὰ παρακαλέσουν γιὰ τὴν ψυχή του καὶ νὰ προφυλάξουν τοὺς ἀνθρώπους, ὅσο ἐξαρτάται ἀπὸ αὐτοὺς, ἀπὸ τὰ ὅσα ἔγραψε, ὥστε νὰ μὴν μεγαλώνει τὸ κακὸ ποὺ ἔκαμε καὶ μαζὶ τὸ δικό του βάρος...
Φυσικὸ ἐπακόλουθο νὰ μᾶς κυβερνοῦν καὶ ἀφορισμένοι, καὶ δαιμονισμένοι καὶ παράφρονες· νὰ κατευθύνουν τὴν παιδεία τοῦ λαοῦ καὶ τὴν πορεία τοῦ τόπου καὶ, τὸ τραγικώτερον: μὲ τὶς εὐλογίες καὶ τὴν συνεργασία τῶν καλῶν συγχρόνων ποιμένων μας- γιὰ τὴν ἀνάδειξι τῶν ὁποίων συνδράμουν καὶ οἱ πολιτικοί, ὥστε νὰ κλείνῃ ὁ κύκλος καὶ νὰ μὴν ἔχουν προβλήματα.
Γεώργιος Κ. Τζανάκης. Ἀκρωτήρι Χανίων. 16 Μαρτίου 2026.
[1] Ὅποιος δὲν ἔχει τὸν χρόνο καὶ τὴν δυνατότητα νὰ ἐλέγξῃ ὅλα αὐτὰ, θὰ βρῇ πάμπολλες καὶ τεκμηριωμένες πληροφορίες καὶ βαθεία ἀνάλυσι, στὸ διαδίκτυο, στὶς ὁμιλίες τοῦ μοναχοῦ Σεραφείμ Ζήση μὲ τίτλο: «Μασωνικὴ μετάβασι τῆς Ἐκκλησίας» καὶ εἰδικὰ ἀποσπάσματα σχετικὰ μὲ τὴν περίπτωσι Καζαντζάκη, ὅπως στὸ https://aktines.blogspot.com/2026/02/blog-post_310.html#more
[2] Ἕνα παράδειγμα, ἡ ὁμιλία τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχη στὸ Ταλίν τῆς Ἐσθονίας στὶς 18 Ἰουνίου 2023. Θεωρεῖ ὅτι οἱ παραδοσιακὲς ἀξίες δημιουργοῦν ἕναν νέο Οἰκουμενισμὸ, ὁ ὁποῖος ἀντιστρατεύεται τὸν γνωστό (τεκτονικῆς ἐμπνεύσεως καὶ προωθήσεως) Οἰκουμενισμὸ, τὶς ὁποῖες παραδοσιακὲς ἀξίες θεωρεῖ ἀμφιβόλου ἀξίας πλέον, ἄρα περιττὲς.
https://ec-patr.org/keynote-address-by-his-all-holiness-ecumenical-patriarch-bartholomew-at-the-16th-general-assembly-of-the-conference-of-european-churches-tallinn-june-18-2023/
[3] ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟΝ ΓΚΡΕΚΟ. ΕΚΔ. ΕΛ. ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ. ΤΡΙΤΗ ΕΚΔΟΣΗ. ΑΘΗΝΑ 1965. Σελ. 28-29
[4] ΤΕΤΡΑΚΟΣΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ ΣΤΟΝ ΠΡΑΒΕΛΑΚΗ ἐκδ. ΕΛΕΝΗΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ ΑΘΗΝΑ 1984 Β᾿ ΕΚΔΟΣΗ στὴ σελ. μ΄.
[5] https://letters.kazantzaki.gr/
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου