Σκέψεις μὲ ἀφορμὴ λειτουργικὲς στιγμὲς τοῦ Μητροπολίτου Θεσσαλονίκης κ. Φιλοθέου.
Βλέποντας τὶς φωτογραφίες ποὺ ἀποτυπώνουν λειτουργικὲς στιγμὲς τοῦ σεμνοῦ καὶ ἁπλοῦ ποιμενάρχου τῆς Θεσσαλονίκης κ. Φιλοθέου, ἀπὸ κεντρικὸ ναὸ τῆς συμπρωτεύουσας, ὁ νοῦς ἀναπόφευκτα ταξιδεύει σὲ ἄλλες ἐποχές. Σὲ ἐποχὲς ὅπου οἱ Ἅγιοι Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας διακονοῦσαν τὸ ποίμνιό τους μὲ ἁπλότητα, ταπείνωση καὶ μιὰ ἐσωτερικὴ ἀρχοντιὰ ποὺ δὲν εἶχε ἀνάγκη ἐξωτερικῶν στολισμῶν γιὰ νὰ λάμψει.
Ἡ εἰκόνα ἑνὸς ἐπισκόπου ποὺ στέκεται ἐνώπιον τῆς Ἁγίας Τραπέζης μὲ λιτότητα καὶ φυσικότητα δὲν ἀποτελεῖ ἁπλῶς μιὰ αἰσθητικὴ ἐπιλογὴ· ἀποτελεῖ θεολογικὴ στάση. Διότι, ὡς γνωστόν, «ἐν τῇ ἁπλότητι τὸ κάλλος». Τὸ ἀληθινὸ κάλλος τῆς Ἐκκλησίας δὲν βρίσκεται στὴν ἐπιτήδευση, ἀλλὰ στὴ διαφάνεια τῆς χάριτος. Δὲν πηγάζει ἀπὸ τὴ μεγαλοπρέπεια τῶν ἀμφίων, ἀλλὰ ἀπὸ τὴ λαμπρότητα τῆς καρδιᾶς.
Ἡ ἱστορικὴ ἐξέλιξη τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἐνδυμασίας, καὶ ἰδίως ἡ ἐκκλησιαστικοποίηση τοῦ αὐτοκρατορικοῦ «Σάκκου», ἀσφαλῶς συνδέεται μὲ συγκεκριμένες ἐποχὲς καὶ συνθῆκες. Ὡστόσο, γεννᾶται εὔλογα τὸ ἐρώτημα κατὰ πόσον αὐτὴ ἡ μεταφορὰ αὐτοκρατορικῶν συμβόλων στὸ ἐκκλησιαστικὸ σῶμα συνέβαλε οὐσιαστικὰ στὴ μαρτυρία τῆς Ἐκκλησίας ἢ ἄν, σὲ ὁρισμένες περιπτώσεις, ἀπομάκρυνε... τὸ βλέμμα ἀπὸ τὸ οὐσιῶδες.
Πόσο ὄμορφο θὰ ἦταν οἱ ἀρχιερεῖς μας νὰ ἐπανέφεραν ἀκόμη πιὸ ἔντονα τὴν πατερικὴ παράδοση στὴν πράξη καὶ στὸ ἦθος· νὰ ἀναδείκνυαν τὸ «πραγματικὸ κάλλος», ἐκεῖνο ποὺ δὲν θορυβεῖ ἀλλὰ ἑλκύει, δὲν ἐπιβάλλεται ἀλλὰ ἐμπνέει. Διότι, κακὰ τὰ ψέματα, τὰ σχόλια ποὺ συχνὰ διατυπώνονται ἀπὸ πιστούς –ἰδίως σὲ «λαμπρὰ» ἀρχιερατικὰ συλλείτουργα– δὲν τιμοῦν κανέναν μας. Ὅταν ἡ συζήτηση περιστρέφεται γύρω ἀπὸ τὴ χλιδὴ καὶ ὄχι γύρω ἀπὸ τὸ μυστήριο, τότε κάτι ἔχει μετατοπιστεῖ ἀπὸ τὸ κέντρο.
Ἡ Ἐκκλησία καλεῖται πάντοτε νὰ ἰσορροπεῖ ἀνάμεσα στὴ δόξα τῆς Βασιλείας καὶ στὴν ταπείνωση τοῦ Σταυροῦ. Ἡ αὐθεντικὴ ἀρχοντιὰ τῶν Πατέρων δὲν ἦταν ἐξωτερικὴ ἐπιβολή, ἀλλὰ ἐσωτερικὴ εὐγένεια· δὲν ἦταν κοσμικὴ μεγαλοπρέπεια, ἀλλὰ πνευματικὸ ἀνάστημα.
Ἴσως, λοιπόν, οἱ εἰκόνες αὐτὲς νὰ ἀποτελοῦν μιὰ ἀφορμὴ γιὰ βαθύτερο προβληματισμό. Ὄχι γιὰ κριτικὴ προσώπων, ἀλλὰ γιὰ ἀναζήτηση οὐσίας. Διότι ἀργὰ ἢ γρήγορα, ὅ,τι καλλιεργοῦμε ὡς ἐκκλησιαστικὸ ἦθος θὰ τὸ βροῦμε μπροστά μας – εἴτε ὡς εὐλογία εἴτε ὡς δοκιμασία.
Καὶ τότε θὰ φανεῖ ἂν πράγματι ἐπιλέξαμε τὸ κάλλος τῆς ἁπλότητας ἢ τὴ σκιὰ μιᾶς πρόσκαιρης λαμπρότητας.
Βλέποντας τὶς φωτογραφίες ποὺ ἀποτυπώνουν λειτουργικὲς στιγμὲς τοῦ σεμνοῦ καὶ ἁπλοῦ ποιμενάρχου τῆς Θεσσαλονίκης κ. Φιλοθέου, ἀπὸ κεντρικὸ ναὸ τῆς συμπρωτεύουσας, ὁ νοῦς ἀναπόφευκτα ταξιδεύει σὲ ἄλλες ἐποχές. Σὲ ἐποχὲς ὅπου οἱ Ἅγιοι Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας διακονοῦσαν τὸ ποίμνιό τους μὲ ἁπλότητα, ταπείνωση καὶ μιὰ ἐσωτερικὴ ἀρχοντιὰ ποὺ δὲν εἶχε ἀνάγκη ἐξωτερικῶν στολισμῶν γιὰ νὰ λάμψει.
Ἡ εἰκόνα ἑνὸς ἐπισκόπου ποὺ στέκεται ἐνώπιον τῆς Ἁγίας Τραπέζης μὲ λιτότητα καὶ φυσικότητα δὲν ἀποτελεῖ ἁπλῶς μιὰ αἰσθητικὴ ἐπιλογὴ· ἀποτελεῖ θεολογικὴ στάση. Διότι, ὡς γνωστόν, «ἐν τῇ ἁπλότητι τὸ κάλλος». Τὸ ἀληθινὸ κάλλος τῆς Ἐκκλησίας δὲν βρίσκεται στὴν ἐπιτήδευση, ἀλλὰ στὴ διαφάνεια τῆς χάριτος. Δὲν πηγάζει ἀπὸ τὴ μεγαλοπρέπεια τῶν ἀμφίων, ἀλλὰ ἀπὸ τὴ λαμπρότητα τῆς καρδιᾶς.
Ἡ ἱστορικὴ ἐξέλιξη τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἐνδυμασίας, καὶ ἰδίως ἡ ἐκκλησιαστικοποίηση τοῦ αὐτοκρατορικοῦ «Σάκκου», ἀσφαλῶς συνδέεται μὲ συγκεκριμένες ἐποχὲς καὶ συνθῆκες. Ὡστόσο, γεννᾶται εὔλογα τὸ ἐρώτημα κατὰ πόσον αὐτὴ ἡ μεταφορὰ αὐτοκρατορικῶν συμβόλων στὸ ἐκκλησιαστικὸ σῶμα συνέβαλε οὐσιαστικὰ στὴ μαρτυρία τῆς Ἐκκλησίας ἢ ἄν, σὲ ὁρισμένες περιπτώσεις, ἀπομάκρυνε... τὸ βλέμμα ἀπὸ τὸ οὐσιῶδες.
Πόσο ὄμορφο θὰ ἦταν οἱ ἀρχιερεῖς μας νὰ ἐπανέφεραν ἀκόμη πιὸ ἔντονα τὴν πατερικὴ παράδοση στὴν πράξη καὶ στὸ ἦθος· νὰ ἀναδείκνυαν τὸ «πραγματικὸ κάλλος», ἐκεῖνο ποὺ δὲν θορυβεῖ ἀλλὰ ἑλκύει, δὲν ἐπιβάλλεται ἀλλὰ ἐμπνέει. Διότι, κακὰ τὰ ψέματα, τὰ σχόλια ποὺ συχνὰ διατυπώνονται ἀπὸ πιστούς –ἰδίως σὲ «λαμπρὰ» ἀρχιερατικὰ συλλείτουργα– δὲν τιμοῦν κανέναν μας. Ὅταν ἡ συζήτηση περιστρέφεται γύρω ἀπὸ τὴ χλιδὴ καὶ ὄχι γύρω ἀπὸ τὸ μυστήριο, τότε κάτι ἔχει μετατοπιστεῖ ἀπὸ τὸ κέντρο.
Ἴσως, λοιπόν, οἱ εἰκόνες αὐτὲς νὰ ἀποτελοῦν μιὰ ἀφορμὴ γιὰ βαθύτερο προβληματισμό. Ὄχι γιὰ κριτικὴ προσώπων, ἀλλὰ γιὰ ἀναζήτηση οὐσίας. Διότι ἀργὰ ἢ γρήγορα, ὅ,τι καλλιεργοῦμε ὡς ἐκκλησιαστικὸ ἦθος θὰ τὸ βροῦμε μπροστά μας – εἴτε ὡς εὐλογία εἴτε ὡς δοκιμασία.
Καὶ τότε θὰ φανεῖ ἂν πράγματι ἐπιλέξαμε τὸ κάλλος τῆς ἁπλότητας ἢ τὴ σκιὰ μιᾶς πρόσκαιρης λαμπρότητας.
Κατά την πηγή του άρθρου , καλή η απλότητα , καλό και το καρναβάλι ;
ΑπάντησηΔιαγραφήΟμορφο κείμενο. Επίσης απο τα χαρτιά που στέλνουν οι πιο πολλοί μητροπολίτες με ΞΥΛΙΝΑ ΛΟΓΙΑ, ισως ήταν καλυτερα να στέλνουν χαρτιά με κατήχηση. Π.χ. Γιατί ανάβουμε κερί? Εϊπα το αρχικό, υπάρχουν άπειρα,
ΑπάντησηΔιαγραφήΑν δεν υπάρχει ορθή πίστη, δεν μπορεί να υπάρξει ορθό ήθος. Αυτά, τα περί ενδύσεως και συμπεριφοράς με το στυλ του σαβουάρ βιβρ, δεν είναι ουσιώδη κριτήρια της απλότητας και μάλιστα για έναν δεσπότη ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Συμβαίνουν σήμερα φοβερά γεγονότα στην ζωή της Εκκλησίας, τα οποία θα μείνουν στην ιστορία. Πλήττεται η ενότητα και αυτή αύτη η αλήθεια, με τις συμπροσευχές και τα αγκαλιάσματα με τους αιρετικούς και οι τιμονιέρηδες λένε πως ψιχαλίζει. Είναι οι πρώτοι και άμεσοι υπεύθυνοι. Παραμένουν φίλοι με την αντίχριστη κοσμική εξουσία και υποβαθμίζουν φοβισμένοι το κακό και τις συνέπειες που ακολουθούν. "Και με τον αστυφύλαξ και με τον χωροφύλαξ". Αλλά στις δύσκολες ώρες φαίνεται ο καπετάνιος. Και είναι ελάχιστοι οι επίσκοποι που στέκονται στο ύψος των περιστάσεων, ών (περιστάσεων) ουκ έστιν αριθμός τα τελευταία χρόνια... Η πιο απλή ερώτηση μπορεί να αποκαλύψει αν το φρόνημα ενός δεσπότη είναι ορθόδοξο:"Δέσποτα, ο πάπας είναι Εκκλησία"; Η αναμενόμενη απάντηση, από το στόμα ενός ποιμένα, δεν σηκώνει τίποτε περισσότερο από ένα "ναι" ή ένα "όχι". Τόλμησε όμως να την κάνεις! Εκεί θα δεις την... αλήθεια και την πραγματικότητα...
ΑπάντησηΔιαγραφήΚύριε Ηλιάδη, έχετε δίκιο.
ΔιαγραφήΌμως το συγκεκριμένο άρθρο, προσεγγίζει κάτι διαφορετικό:
Η αμφίεση των αρχιερέων πρέπει να επανέλθει στην απλότητα και στην ταπείνωση.
Ούτε χρυσά, ούτε ακριβά, ούτε προκλητικά.
Θέλουμε αρχιερείς με ταπεινά άμφια.
Και όπως έλεγε και ο Άγιος Παΐσιος "παλιά έλαμπαν οι ψυχές των ιερωμένων, σήμερα λάμπουν οι στολές"...
Συνεπῶς, θά πᾶμε σέ "ποσόστωση" ὀρθότητος τοῦ Μητροπολίτου Θεσσαλονίκης; Καί ποιόν "συντελεστή" θά προσδώσουμε στό ποσοστό Πίστεώς του καί ποιόν στό ποσοστό ἤθους του; Ἄν πάντως πᾶμε μέ "ποσόστωση ἐκκλ. ἤθους", ἔχω νά σᾶς παρουσιάσω πολύ αἰσιόδοξες καί σοβαρές "ποσοστώσεις" ἁπλοῦ καί ἀρχαίου κάλλους καί σέ Προτεστάντες καί σέ Παπικούς ... Τό "τέλειοι γίνεσθε" σέ ποιούς ἀπευθύνεται, ἀλήθεια ; Ἀκοῦστε καί τήν συνέντευξη τοῦ Παναγιωτάτου σέ ἐκπομπή πρό 2-3 ἑβδομάδων γιά τίς μουσικές προτιμήσεις του, καί θἀ ἀποκτήσετε πληρέστερη εἰκόνα.
ΔιαγραφήΞεκολλήστε από τον Θεσσαλονίκης. Μη χάνετε το δάσος κοιτώντας το δένδρο.
ΔιαγραφήΔεν λέει κανείς ότι ο Θεσσαλονίκης είναι γενικότερα το πρότυπο του σωστού επισκόπου, αλλά ότι η πρακτική του να φοράει απλές στολές και κάποιες περιπτώσεις να μη φοράει αρχιερατικό σακκο, είναι όντως καλή ενέργεια
Συμφωνώ απολύτως με τον κ. Σάββα Ηλιάδη !
ΑπάντησηΔιαγραφήΠώς θα καταλάβουμε ότι η απλότητα ενός ιερέα ή ακόμα και επισκόπου δεν είναι τύποις απλότητα, αλλά γνήσια απλότητα; Μα μας το λέει ο ίδιος ο Χριστός. Από τα έργα τους θα τους καταλάβετε που προδίδουν την πραγματική τους πίστη και φρόνημα. Γιατί αν δεν υπάρχει πραγματική ορθή πίστη δεν υπάρχει και απλότητα. Ευχαριστούμε αδερφέ Σάββα Ηλιάδη.
ΑπάντησηΔιαγραφήΜην κακιάζετε τον κ. Σάββα Ηλιάδη. Τα περισσότερα σχόλια του είναι καλά και αυτό το σχόλιο του είναι πολύ καλό.
ΑπάντησηΔιαγραφήΆραγε ο συγκεκριμένος δέσποτας της Θεσσαλονίκης ανέχτηκε να προβληθεί από την Μητρόπολη του κάπου ο μεγάλος βλάσφημος Καζαντζάκης;;;
ΑπάντησηΔιαγραφήΑν ισχύει, τότε, η αμφίεση μας μάρανε μπροστά στο πνευματικό έγκλημα της προβολής μεγάλων αισχρών βλασφήμων;;