Ὅταν οἱ σύγχρονες αντιλήψεις γίνονται κριτήριο γιὰ τὴν ἀλλοίωση τῆς πατερικῆς παραδόσεως, τότε φαίνεται πὼς ἀκόμη καὶ οἱ πιὸ θεμελιώδεις πράξεις τῆς Ὀρθοδόξου λατρείας μποροῦν νὰ θεωρηθοῦν… ξεπερασμένες!
Σὲ μία ἀκόμη ἐνέργεια ποὺ προκαλεῖ σοβαρό προβληματισμὸ γιὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴ πρακτικὴ τῆς παρατάξεως τοῦ Ἐπιφανίου Ντουμένκο στὴν Οὐκρανία, οἱ κληρικοὶ τῆς λεγομένης Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τῆς Οὐκρανίας (OCU) προχώρησαν σὲ μία ἀλλαγὴ ποὺ ἀγγίζει τὸν πυρῆνα τῆς ἀρχαίας βαπτισματικῆς παραδόσεως: ἀφαίρεσαν ἀπὸ τὸ σύγχρονο Εὐχολόγιό τους τὴν πράξη τοῦ φυσήματος καὶ τοῦ φτυσίματος πρὸς τὸν Σατανᾶ!
Τὴν εἴδηση γνωστοποίησε ὁ κληρικὸς Ἀντρέι Ντουντσένκο, γραμματέας τῆς Συνοδικῆς Θεολογικῆς – Λειτουργικῆς Ἐπιτροπῆς τῆς OCU, σὲ συζήτησή του στὸ podcast «Faith Talks», στὸ κανάλι Orthodox Easterners τοῦ YouTube.
Μάλιστα, ὁ ἴδιος προσπάθησε νὰ δικαιολογήσει τὴν ἀφαίρεση αὐτῆς τῆς πράξεως μὲ τὸ ἐπιχείρημα ὅτι στὸν σύγχρονο ἄνθρωπο προκαλεῖ... περισσότερο χαμόγελο παρὰ κατανόηση!
Ἀσφαλῶς! Ἄλλωστε, ἂν κάτι δὲν γίνεται ἀμέσως κατανοητὸ ἀπὸ τὴν σύγχρονη νοοτροπία, ἡ εὐκολότερη λύση φαίνεται νὰ εἶναι ἡ ἀφαίρεσή του! Ἀντὶ νὰ κατηχηθεῖ ὁ ἄνθρωπος στὸ βαθὺ θεολογικὸ νόημα μιᾶς ἀρχαίας ἐκκλησιαστικῆς πράξεως, προτιμᾶται νὰ ἐξαφανιστεῖ ἡ πράξη, γιὰ νὰ μὴν προκαλεῖ… χαμόγελα!
Σὲ μία ἀκόμη ἐνέργεια ποὺ προκαλεῖ σοβαρό προβληματισμὸ γιὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴ πρακτικὴ τῆς παρατάξεως τοῦ Ἐπιφανίου Ντουμένκο στὴν Οὐκρανία, οἱ κληρικοὶ τῆς λεγομένης Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τῆς Οὐκρανίας (OCU) προχώρησαν σὲ μία ἀλλαγὴ ποὺ ἀγγίζει τὸν πυρῆνα τῆς ἀρχαίας βαπτισματικῆς παραδόσεως: ἀφαίρεσαν ἀπὸ τὸ σύγχρονο Εὐχολόγιό τους τὴν πράξη τοῦ φυσήματος καὶ τοῦ φτυσίματος πρὸς τὸν Σατανᾶ!
Τὴν εἴδηση γνωστοποίησε ὁ κληρικὸς Ἀντρέι Ντουντσένκο, γραμματέας τῆς Συνοδικῆς Θεολογικῆς – Λειτουργικῆς Ἐπιτροπῆς τῆς OCU, σὲ συζήτησή του στὸ podcast «Faith Talks», στὸ κανάλι Orthodox Easterners τοῦ YouTube.
Μάλιστα, ὁ ἴδιος προσπάθησε νὰ δικαιολογήσει τὴν ἀφαίρεση αὐτῆς τῆς πράξεως μὲ τὸ ἐπιχείρημα ὅτι στὸν σύγχρονο ἄνθρωπο προκαλεῖ... περισσότερο χαμόγελο παρὰ κατανόηση!
Ἀσφαλῶς! Ἄλλωστε, ἂν κάτι δὲν γίνεται ἀμέσως κατανοητὸ ἀπὸ τὴν σύγχρονη νοοτροπία, ἡ εὐκολότερη λύση φαίνεται νὰ εἶναι ἡ ἀφαίρεσή του! Ἀντὶ νὰ κατηχηθεῖ ὁ ἄνθρωπος στὸ βαθὺ θεολογικὸ νόημα μιᾶς ἀρχαίας ἐκκλησιαστικῆς πράξεως, προτιμᾶται νὰ ἐξαφανιστεῖ ἡ πράξη, γιὰ νὰ μὴν προκαλεῖ… χαμόγελα!
Ἡ ἱερὰ σημασία τῆς ἀποταγῆς τοῦ Σατανᾶ
Ἀξίζει, ὅμως, νὰ θυμηθοῦμε τί ἀκριβῶς περιλαμβάνει ἡ συγκεκριμένη πράξη καὶ γιατὶ ἡ Ἐκκλησία τὴν διατήρησε μέσα στὴν ἀκολουθία τοῦ Μυστηρίου τῆς Βαπτίσεως.
Πρὶν ἀπὸ τὴν τέλεση τοῦ Βαπτίσματος, ὁ κατηχούμενος καλείται νὰ ἀποταχθεῖ τὸν Σατανᾶ τρεῖς φορές. Κατόπιν φυσᾶ καὶ πτύει πρὸς αὐτόν, ὡς ἔμπρακτη καὶ συμβολικὴ ἔκφραση τῆς ἀπορρίψεως τοῦ διαβόλου καὶ τῶν ἔργων του. Στήν συνέχεια στρέφεται πρὸς τὴν Ἀνατολή, ὁμολογώντας τὴν προσήλωσή του στὸν Χριστό, τὸ Φῶς καὶ τὴν ἀληθινὴ Ζωή.
Δὲν πρόκειται γιὰ κάποια τυχαία λατρευτικὴ λεπτομέρεια, οὔτε γιὰ ἕνα ἀνούσιο τελετουργικὸ κατάλοιπο τοῦ παρελθόντος. Ἡ πράξη αὐτὴ ἐντάσσεται στὸ συνολικὸ νόημα τῆς κατηχήσεως καὶ τῆς ἀποταγῆς τοῦ διαβόλου. Ἐκφράζει τὴν ὁριστικὴ ρήξη τοῦ ἀνθρώπου μὲ τὴν κυριαρχία τοῦ κακοῦ καὶ τὴν ἐλεύθερη προσχώρησή του στὸν Ἰησοῦ Χριστό.
Οἱ Ἅγιοι Πατέρες δὲν καθιέρωσαν αὐτὲς τὶς πράξεις τυχαῖα. Ἡ ἐκκλησιαστικὴ λατρεία δὲν εἶναι ἕνα σύνολο αὐθαίρετων κινήσεων, ποὺ μπορεῖ νὰ ἀναδιαμορφώνεται σύμφωνα μὲ τὰ γούστα, τὶς διαθέσεις ἢ τὶς πολιτισμικὲς ἀντιλήψεις κάθε ἐποχῆς.
Πρὶν ἀπὸ τὴν τέλεση τοῦ Βαπτίσματος, ὁ κατηχούμενος καλείται νὰ ἀποταχθεῖ τὸν Σατανᾶ τρεῖς φορές. Κατόπιν φυσᾶ καὶ πτύει πρὸς αὐτόν, ὡς ἔμπρακτη καὶ συμβολικὴ ἔκφραση τῆς ἀπορρίψεως τοῦ διαβόλου καὶ τῶν ἔργων του. Στήν συνέχεια στρέφεται πρὸς τὴν Ἀνατολή, ὁμολογώντας τὴν προσήλωσή του στὸν Χριστό, τὸ Φῶς καὶ τὴν ἀληθινὴ Ζωή.
Δὲν πρόκειται γιὰ κάποια τυχαία λατρευτικὴ λεπτομέρεια, οὔτε γιὰ ἕνα ἀνούσιο τελετουργικὸ κατάλοιπο τοῦ παρελθόντος. Ἡ πράξη αὐτὴ ἐντάσσεται στὸ συνολικὸ νόημα τῆς κατηχήσεως καὶ τῆς ἀποταγῆς τοῦ διαβόλου. Ἐκφράζει τὴν ὁριστικὴ ρήξη τοῦ ἀνθρώπου μὲ τὴν κυριαρχία τοῦ κακοῦ καὶ τὴν ἐλεύθερη προσχώρησή του στὸν Ἰησοῦ Χριστό.
Οἱ Ἅγιοι Πατέρες δὲν καθιέρωσαν αὐτὲς τὶς πράξεις τυχαῖα. Ἡ ἐκκλησιαστικὴ λατρεία δὲν εἶναι ἕνα σύνολο αὐθαίρετων κινήσεων, ποὺ μπορεῖ νὰ ἀναδιαμορφώνεται σύμφωνα μὲ τὰ γούστα, τὶς διαθέσεις ἢ τὶς πολιτισμικὲς ἀντιλήψεις κάθε ἐποχῆς.
Ὁ Ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλὸς καὶ ἡ προσοχὴ στὶς εὐχὲς τῆς Βαπτίσεως
Ἰδιαίτερη σημασία ἔχει καὶ ἡ σχετικὴ διδαχὴ τοῦ Ἁγίου Κοσμᾶ τοῦ Αἰτωλοῦ, ὁ ὁποῖος ἐφιστοῦσε τὴν προσοχὴ στὴν ὀρθή καὶ πλήρη τέλεση τοῦ Μυστηρίου τῆς Βαπτίσεως.
Στὴν παράδοση τῶν διδαχῶν του ὑπογραμμίζεται ἡ σοβαρότητα τῆς παραλείψεως τῶν εὐχῶν, ἰδιαιτέρως τῶν ἐξορκιστικῶν, ἀπὸ τοὺς ἱερεῖς. Ἡ ἐπισήμανση αὐτὴ συνδέεται μὲ τὴν πνευματικὴ προστασία τοῦ βαπτιζομένου καὶ τὴν ἀνάγκη νὰ τελεῖται ὁλόκληρη ἡ ἀκολουθία, χωρὶς αὐθαίρετες παραλείψεις.
Εἶναι, λοιπόν, ἐξαιρετικὰ σημαντικὸ καὶ τὸ πρῶτο μέρος τοῦ Μυστηρίου, ἡ Κατήχηση, νὰ διαβάζεται μὲ προσοχὴ καὶ εὐλάβεια ἀπὸ τὸν ἱερέα. Οἱ εὐχὲς τῶν ἐξορκισμῶν, ἡ ἀποταγὴ τοῦ Σατανᾶ, τὸ φύσημα καὶ τὸ φτύσιμο, ἀλλὰ καὶ ἡ σύνταξη μὲ τὸν Χριστό, δὲν εἶναι περιττὰ ἐπεισόδια μιᾶς παλαιᾶς τελετουργίας.
Ἀντιθέτως, ἀποτελοῦν ἕνα συνεκτικὸ σύνολο πνευματικῆς καὶ θεολογικῆς σημασίας: τὴν ἀποκήρυξη τῶν δυνάμεων τοῦ σκότους καὶ τὴν ὁμολογία τῆς πίστεως στὸν μόνο Κύριο καὶ Σωτῆρα, τὸν Ἰησοῦ Χριστό.
Γι' αὐτὸ καὶ οἱ ἱερεῖς ὀφείλουν νὰ τελοῦν τὸ Μυστήριο μὲ ἀκρίβεια, χωρὶς νὰ παραλείπουν εὐχὲς ἢ πράξεις ἐπειδὴ ἐνδεχομένως δὲν ταιριάζουν στὴν σύγχρονη αἰσθητικὴ ἢ προκαλοῦν ἀμηχανία σὲ κάποιους.
Στὴν παράδοση τῶν διδαχῶν του ὑπογραμμίζεται ἡ σοβαρότητα τῆς παραλείψεως τῶν εὐχῶν, ἰδιαιτέρως τῶν ἐξορκιστικῶν, ἀπὸ τοὺς ἱερεῖς. Ἡ ἐπισήμανση αὐτὴ συνδέεται μὲ τὴν πνευματικὴ προστασία τοῦ βαπτιζομένου καὶ τὴν ἀνάγκη νὰ τελεῖται ὁλόκληρη ἡ ἀκολουθία, χωρὶς αὐθαίρετες παραλείψεις.
Εἶναι, λοιπόν, ἐξαιρετικὰ σημαντικὸ καὶ τὸ πρῶτο μέρος τοῦ Μυστηρίου, ἡ Κατήχηση, νὰ διαβάζεται μὲ προσοχὴ καὶ εὐλάβεια ἀπὸ τὸν ἱερέα. Οἱ εὐχὲς τῶν ἐξορκισμῶν, ἡ ἀποταγὴ τοῦ Σατανᾶ, τὸ φύσημα καὶ τὸ φτύσιμο, ἀλλὰ καὶ ἡ σύνταξη μὲ τὸν Χριστό, δὲν εἶναι περιττὰ ἐπεισόδια μιᾶς παλαιᾶς τελετουργίας.
Ἀντιθέτως, ἀποτελοῦν ἕνα συνεκτικὸ σύνολο πνευματικῆς καὶ θεολογικῆς σημασίας: τὴν ἀποκήρυξη τῶν δυνάμεων τοῦ σκότους καὶ τὴν ὁμολογία τῆς πίστεως στὸν μόνο Κύριο καὶ Σωτῆρα, τὸν Ἰησοῦ Χριστό.
Γι' αὐτὸ καὶ οἱ ἱερεῖς ὀφείλουν νὰ τελοῦν τὸ Μυστήριο μὲ ἀκρίβεια, χωρὶς νὰ παραλείπουν εὐχὲς ἢ πράξεις ἐπειδὴ ἐνδεχομένως δὲν ταιριάζουν στὴν σύγχρονη αἰσθητικὴ ἢ προκαλοῦν ἀμηχανία σὲ κάποιους.
Ὅταν ἡ πατερικὴ παράδοση θεωρεῖται… παρωχημένη!
Τὸ σοβαρὸ ζήτημα, λοιπόν, δὲν εἶναι ἂν κάποιος σημερινὸς ἄνθρωπος χαμογελάσει βλέποντας τὸν βαπτιζόμενο νὰ φυσᾶ καὶ νὰ πτύει πρὸς τὸν Σατανᾶ. Τὸ πραγματικὸ ζήτημα εἶναι ἂν ἡ Ἐκκλησία ὀφείλει νὰ προσαρμόζει τὴν ἱερὰ παράδοσή της στὶς διαθέσεις τῆς ἐποχῆς ἢ ἂν ὀφείλει νὰ κατηχεῖ τοὺς πιστοὺς στὸ νόημα τῶν πράξεων ποὺ παρέλαβε.
Ἀπὸ πότε, ἀλήθεια, τὸ χαμόγελο κάποιου ἀνθρώπου ἀποτελεῖ θεολογικὸ κριτήριο γιὰ τὴν κατάργηση μιᾶς πράξεως ποὺ διατηρεῖται στὴν ὀρθόδοξη βαπτισματικὴ παράδοση; Καὶ ἀπὸ πότε ἡ δυσκολία κατανοήσεως μιᾶς λατρευτικῆς πράξεως δικαιολογεῖ τὴν ἀφαίρεσή της, ἀντὶ γιὰ τὴν ὀφειλόμενη κατήχηση;
Μὲ τέτοιες λογικές, δὲν θὰ ἀργήσει νὰ θεωρηθεῖ ἀκατανόητο καὶ ὁλόκληρο τὸ περιεχόμενο τῶν ἀρχαίων εὐχῶν, ἐνῶ ἴσως κάποτε κάποιος νὰ προτείνει νὰ ἀφαιρεθοῦν καὶ ἄλλες πράξεις, ἐπειδὴ δὲν ταιριάζουν στὴν σύγχρονη νοοτροπία!
Ἰδοὺ, λοιπόν, τὰ ἀποτελέσματα τῆς λογικῆς τῶν καινοτομιῶν. Ἀντὶ νὰ ἐμβαθύνουμε στὴν πατερικὴ παράδοση, ἀφαιροῦμε ὅ,τι δυσκολεύει τὴν σύγχρονη ἀντίληψη. Ἀντὶ νὰ διδάσκουμε τὸν πιστὸ γιατὶ ἡ Ἐκκλησία τελεῖ μὲ συγκεκριμένο τρόπο τὸ Μυστήριο τῆς Βαπτίσεως, ἐπιλέγουμε νὰ ἀλλάξουμε τὸ ἴδιο τὸ τυπικό.
Καὶ ὅλα αὐτά, μάλιστα, στὸ ὄνομα τῆς καλύτερης κατανοήσεως τῆς πίστεως!
Ἀπὸ πότε, ἀλήθεια, τὸ χαμόγελο κάποιου ἀνθρώπου ἀποτελεῖ θεολογικὸ κριτήριο γιὰ τὴν κατάργηση μιᾶς πράξεως ποὺ διατηρεῖται στὴν ὀρθόδοξη βαπτισματικὴ παράδοση; Καὶ ἀπὸ πότε ἡ δυσκολία κατανοήσεως μιᾶς λατρευτικῆς πράξεως δικαιολογεῖ τὴν ἀφαίρεσή της, ἀντὶ γιὰ τὴν ὀφειλόμενη κατήχηση;
Μὲ τέτοιες λογικές, δὲν θὰ ἀργήσει νὰ θεωρηθεῖ ἀκατανόητο καὶ ὁλόκληρο τὸ περιεχόμενο τῶν ἀρχαίων εὐχῶν, ἐνῶ ἴσως κάποτε κάποιος νὰ προτείνει νὰ ἀφαιρεθοῦν καὶ ἄλλες πράξεις, ἐπειδὴ δὲν ταιριάζουν στὴν σύγχρονη νοοτροπία!
Ἰδοὺ, λοιπόν, τὰ ἀποτελέσματα τῆς λογικῆς τῶν καινοτομιῶν. Ἀντὶ νὰ ἐμβαθύνουμε στὴν πατερικὴ παράδοση, ἀφαιροῦμε ὅ,τι δυσκολεύει τὴν σύγχρονη ἀντίληψη. Ἀντὶ νὰ διδάσκουμε τὸν πιστὸ γιατὶ ἡ Ἐκκλησία τελεῖ μὲ συγκεκριμένο τρόπο τὸ Μυστήριο τῆς Βαπτίσεως, ἐπιλέγουμε νὰ ἀλλάξουμε τὸ ἴδιο τὸ τυπικό.
Καὶ ὅλα αὐτά, μάλιστα, στὸ ὄνομα τῆς καλύτερης κατανοήσεως τῆς πίστεως!
Ἕνα σοβαρὸ ἐκκλησιαστικὸ ζήτημα ποὺ πρέπει νὰ μᾶς προβληματίσει
Ἡ συγκεκριμένη ἐνέργεια τῆς OCU (τῶν Οὐκρανῶν τοῦ Ἐπιφανίου) δὲν μπορεῖ νὰ περάσει ἀπαρατήρητη. Ἀναδεικνύει ἕνα βαθύτερο ἐρώτημα: μὲ ποιά ἐκκλησιαστικὴ ἐξουσία καὶ μὲ ποιά θεολογικὰ κριτήρια μποροῦν νὰ ἀφαιροῦνται στοιχεῖα μιᾶς τόσο σημαντικῆς ἀκολουθίας;
Ἡ ἀποδοχὴ τῆς πατερικῆς παραδόσεως δὲν μπορεῖ νὰ εἶναι ἐπιλεκτική. Δὲν γίνεται νὰ ἐπικαλούμαστε τοὺς Ἁγίους Πατέρες ὅταν μᾶς συμφέρει καὶ νὰ παραμερίζουμε τὴν παραδοθείσα λατρευτικὴ πράξη ὅταν αὐτὴ δὲν συμβαδίζει μὲ τὶς σύγχρονες αντιλήψεις.
Καὶ ἀσφαλῶς, τὸ ζήτημα δὲν εἶναι ἁπλῶς μία συμβολικὴ κίνηση. Εἶναι ζήτημα σεβασμοῦ στὴν ἐκκλησιαστικὴ παράδοση, στὴν ἀκρίβεια τῆς λατρείας καὶ στὴν εὐθύνη τῶν ποιμένων ἀπέναντι στὸ Μυστήριο ποὺ τελοῦν.
Οἱ Ὀρθόδοξοι πιστοὶ ὀφείλουμε νὰ προβληματισθοῦμε σοβαρὰ ἀπέναντι σὲ τέτοιες πρακτικές. Ἡ Βάπτιση δὲν εἶναι πεδίο πειραματισμῶν, οὔτε ἡ πατερικὴ παράδοση ἕνα παλαιὸ κείμενο ποὺ ὁ καθένας μπορεῖ νὰ διορθώνει κατὰ τὴν κρίση του.
Ἂν κάτι προκαλεῖ χαμόγελα στὸν σύγχρονο ἄνθρωπο, ἴσως χρειάζεται περισσότερη κατήχηση καὶ ὄχι λιγότερη παράδοση!
Γιατί ἡ Ἐκκλησία δὲν ὀφείλει νὰ προσαρμόζει τὴν ἀλήθεια τοῦ Εὐαγγελίου στὰ γούστα κάθε ἐποχῆς. Ὀφείλει νὰ διδάσκει τὸν ἄνθρωπο νὰ κατανοεῖ τὴν ἀλήθεια καὶ νὰ ζεῖ σύμφωνα μὲ αὐτήν.
Ἡ ἀποδοχὴ τῆς πατερικῆς παραδόσεως δὲν μπορεῖ νὰ εἶναι ἐπιλεκτική. Δὲν γίνεται νὰ ἐπικαλούμαστε τοὺς Ἁγίους Πατέρες ὅταν μᾶς συμφέρει καὶ νὰ παραμερίζουμε τὴν παραδοθείσα λατρευτικὴ πράξη ὅταν αὐτὴ δὲν συμβαδίζει μὲ τὶς σύγχρονες αντιλήψεις.
Καὶ ἀσφαλῶς, τὸ ζήτημα δὲν εἶναι ἁπλῶς μία συμβολικὴ κίνηση. Εἶναι ζήτημα σεβασμοῦ στὴν ἐκκλησιαστικὴ παράδοση, στὴν ἀκρίβεια τῆς λατρείας καὶ στὴν εὐθύνη τῶν ποιμένων ἀπέναντι στὸ Μυστήριο ποὺ τελοῦν.
Οἱ Ὀρθόδοξοι πιστοὶ ὀφείλουμε νὰ προβληματισθοῦμε σοβαρὰ ἀπέναντι σὲ τέτοιες πρακτικές. Ἡ Βάπτιση δὲν εἶναι πεδίο πειραματισμῶν, οὔτε ἡ πατερικὴ παράδοση ἕνα παλαιὸ κείμενο ποὺ ὁ καθένας μπορεῖ νὰ διορθώνει κατὰ τὴν κρίση του.
Ἂν κάτι προκαλεῖ χαμόγελα στὸν σύγχρονο ἄνθρωπο, ἴσως χρειάζεται περισσότερη κατήχηση καὶ ὄχι λιγότερη παράδοση!
Γιατί ἡ Ἐκκλησία δὲν ὀφείλει νὰ προσαρμόζει τὴν ἀλήθεια τοῦ Εὐαγγελίου στὰ γούστα κάθε ἐποχῆς. Ὀφείλει νὰ διδάσκει τὸν ἄνθρωπο νὰ κατανοεῖ τὴν ἀλήθεια καὶ νὰ ζεῖ σύμφωνα μὲ αὐτήν.
Ἡ συνεχὴς πρόκληση σκανδαλισμῶν ἀπὸ τὴν ἐκκλησιαστικὴ δομὴ τοῦ Ἐπιφανίου
Ἡ ἐκκλησιαστικὴ δομὴ τοῦ Ἐπιφανίου Ντουμένκο στὴν Οὐκρανία συνεχίζει νὰ προκαλεῖ σοβαρὸ προβληματισμὸ μὲ τὶς πρακτικές της, οἱ ὁποῖες, κατὰ τὴν κριτικὴ πολλῶν Ὀρθοδόξων, ἀπομακρύνονται περισσότερο ἀπὸ τὴν καθιερωμένη πατερικὴ καὶ κανονικὴ παράδοση. Καὶ τὸ παρὸν περιστατικὸ δὲν θὰ πρέπει νὰ ἐξεταστεῖ ἀπομονωμένα, ὡς μία ἀκόμη ἀσήμαντη λειτουργικὴ διαφοροποίηση. Ἐγείρει εὐρύτερα ἐρωτήματα γιὰ τὰ θεολογικὰ κριτήρια, τὴν ἐκκλησιαστικὴ συνέπεια καὶ τὸν σεβασμὸ στὴν ἱερὰ Παράδοση.
Ἀλήθεια, πόσες ἀκόμη ἀλλαγὲς θὰ πρέπει νὰ παρουσιαστοῦν ὡς «ἐκσυγχρονισμός», πόσες ἀκόμη παραλείψεις θὰ πρέπει νὰ δικαιολογηθοῦν μὲ τὴν ἐπίκληση τῆς σύγχρονης νοοτροπίας, προτοῦ γίνει κατανοητὸ ὅτι ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία δὲν εἶναι ἐργαστήριο λειτουργικῶν πειραματισμῶν;
Τὸ ζήτημα τῆς κανονικῆς ἀναγνωρίσεως, τῆς ἐκκλησιαστικῆς διαδοχῆς καὶ τῆς σχέσεως μὲ τὴν πατερικὴ παράδοση παραμένει ἀντικείμενο σοβαρῶν καὶ ὑπαρκτῶν διαφωνιῶν μεταξὺ τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν. Γι' αὐτὸ καὶ ὅλες οἱ κατά τόπους Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες ὀφείλουν νὰ παρακολουθοῦν μὲ ἰδιαίτερη προσοχὴ τέτοιες ἐξελίξεις, νὰ ἐξετάζουν τὰ πραγματικὰ δεδομένα καὶ νὰ μὴν παραβλέπουν τὰ θεολογικὰ καὶ κανονικὰ ζητήματα ποὺ ἀνακύπτουν. Ἡ ἐκκλησιαστικὴ παράδοση δὲν μπορεῖ νὰ ὑποκαθίσταται ἀπὸ πρόχειρες ἀποφάσεις καὶ ἀτεκμηρίωτες λειτουργικὲς παρεμβάσεις. Ἄλλωστε, ἡ ἐνότητα τῆς Ἐκκλησίας οἰκοδομεῖται στὴν ἀλήθεια, στὴν κανονικὴ τάξη καὶ στὴν πιστὴ διαφύλαξη τῆς παραδόσεως, ὄχι στὴν ἐπιλεκτικὴ ἀποδοχὴ ἢ ἀπόρριψη τῶν παραδεδομένων.
Ἀλήθεια, πόσες ἀκόμη ἀλλαγὲς θὰ πρέπει νὰ παρουσιαστοῦν ὡς «ἐκσυγχρονισμός», πόσες ἀκόμη παραλείψεις θὰ πρέπει νὰ δικαιολογηθοῦν μὲ τὴν ἐπίκληση τῆς σύγχρονης νοοτροπίας, προτοῦ γίνει κατανοητὸ ὅτι ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία δὲν εἶναι ἐργαστήριο λειτουργικῶν πειραματισμῶν;
Τὸ ζήτημα τῆς κανονικῆς ἀναγνωρίσεως, τῆς ἐκκλησιαστικῆς διαδοχῆς καὶ τῆς σχέσεως μὲ τὴν πατερικὴ παράδοση παραμένει ἀντικείμενο σοβαρῶν καὶ ὑπαρκτῶν διαφωνιῶν μεταξὺ τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν. Γι' αὐτὸ καὶ ὅλες οἱ κατά τόπους Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες ὀφείλουν νὰ παρακολουθοῦν μὲ ἰδιαίτερη προσοχὴ τέτοιες ἐξελίξεις, νὰ ἐξετάζουν τὰ πραγματικὰ δεδομένα καὶ νὰ μὴν παραβλέπουν τὰ θεολογικὰ καὶ κανονικὰ ζητήματα ποὺ ἀνακύπτουν. Ἡ ἐκκλησιαστικὴ παράδοση δὲν μπορεῖ νὰ ὑποκαθίσταται ἀπὸ πρόχειρες ἀποφάσεις καὶ ἀτεκμηρίωτες λειτουργικὲς παρεμβάσεις. Ἄλλωστε, ἡ ἐνότητα τῆς Ἐκκλησίας οἰκοδομεῖται στὴν ἀλήθεια, στὴν κανονικὴ τάξη καὶ στὴν πιστὴ διαφύλαξη τῆς παραδόσεως, ὄχι στὴν ἐπιλεκτικὴ ἀποδοχὴ ἢ ἀπόρριψη τῶν παραδεδομένων.

Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου