Ἀπομαγνητοφωνημένη ὁμιλία τοῦ π. Κωνσταντίνου Στρατηγόπουλου, στὰ πλαίσια τῆς ἑρμηνείας ποὺ ἔγινε στὸ κήρυγμα τῆς Κυριακῆς 20 Ἰουνίου τοῦ 1993.
Τὸ ἠχητικὸ ἀπόσπασμα ἀπὸ τὴν ὁμιλία – ἐδῶ
«Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων». Ἂν θέλαμε λίγο, μὲ καθαρὸ ἢ καὶ μὲ κριτικό, ἂν θέλετε, μάτι νὰ δοῦμε τὸ «γιατί» τῶν κοινωνικῶν ἀναταραχῶν, καὶ ὅταν λέω κοινωνικῶν ἀναταραχῶν, ἐννοῶ καὶ τὶς μεγάλες ἐνότητες (μία κοινωνία, μία πόλη, μία πολιτεία, ἕνα κράτος), ἀλλὰ ἐννοῶ καὶ τὶς μικρὲς ἐνότητες (μία οἰκογένεια, μία πολὺ μικρὴ ὁμάδα).
Ἂν θέλουμε λοιπόν νὰ δοῦμε, μὲ κριτικὸ μάτι καὶ καθαρὸ μάτι, τὶς αἰτίες τῶν κοινωνικῶν ἀναταραχῶν τῶν μικρῶν καὶ τῶν μεγάλων κοινωνικῶν ὁμάδων, θὰ μποροῦσαμε νὰ προσδιορίσουμε τρία στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα δημιουργοῦν αὐτὲς τὶς ταραχές. Τὸ πρῶτο στοιχεῖο – καὶ εἶναι οὐσιαστικό – εἶναι τὸ στοιχεῖο τοῦ διχασμοῦ, τὸ στοιχεῖο τοῦ κομματιάσματος, τὸ στοιχεῖο τῆς παραταξιακῆς... συνειδήσεως. Τὸ δεύτερο στοιχεῖο εἶναι τὸ στοιχεῖο τῶν ἀρχηγῶν, ποὺ λυμαίνονται τὶς κοινωνικὲς ὁμάδες, τὶς καταπιέζουν, τὶς καταστρέφουν, τὶς βιάζουν, τὶς ἀλλοτριώνουν. Καὶ ἕνα τρίτο στοιχεῖο εἶναι ἡ προσπάθεια αὐτοὶ ποὺ ἔχουν τὴ δύναμη νὰ διαπλάθουν χαρακτῆρες· νὰ στέλνουν μηνύματα, νὰ φτιάχνουν κοινὴ γνώμη.
Θυμηθεῖτε αὐτὰ τὰ τρία τὰ στοιχεῖα καὶ νὰ δεῖτε πῶς ἔρχεται αὐτὴ ἡ φράση τῆς εὐαγγελικῆς περικοπῆς νὰ τὰ ἀναιρέσει καὶ τὰ τρία· «Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων». Αὐτὸ τὸ «Δεῦτε» τοῦ Χριστοῦ. Ὅλοι ξέρουμε καλὰ πὼς, ὅταν ὁ Χριστὸς καλεῖ τοὺς μαθητές Του καὶ καλεῖ καὶ ἐμᾶς, δὲν μᾶς καλεῖ σὲ ἕναν διχασμό. Δὲν μᾶς καλεῖ γιὰ μία, ἂς τὸ ποῦμε ἔτσι, «γκετοποίηση», γιὰ νὰ γίνουμε ἕνα χριστιανικὸ γκέτο. Τὴν ὥρα ποὺ μᾶς καλεῖ κοντά Του, αὐτὸ σημαίνει ὅτι μᾶς στέλνει πίσω στὸν κόσμο. Ἀλλὰ μᾶς στέλνει ἀλλαγμένους, μεταμορφωμένους καὶ μὲ ἕνα ἄλλο ἦθος. Ὅποιος τὸ ἦθος τῆς Ἐκκλησίας τὸ ζεῖ σὰν «γκέτο», ὅτι χωρίζεται ἀπὸ τὸν κόσμο, παίζει ἀκριβῶς τὸ παιχνίδι ποὺ παίζουν οἱ δυνάμεις τοῦ κόσμου· θέλουν ὁ κόσμος νὰ εἶναι διχασμένος. «Δεῦτε» λοιπόν σημαίνει πραγματικὴ, οὐσιαστικὴ ἔνταξη στὸν κόσμο. Ἀλλὰ μὲ ἄλλες δυνατότητες, μὲ χριστοποιημένες δυνατότητες. Αὐτὸ ἐξάλλου ἀποδεικνύει καὶ μὲ αὐτὸ ποὺ κάνει μὲ τοὺς μαθητές Του· τοὺς καλεῖ κοντά Του καὶ μετὰ τοὺς στέλνει πάλι στὸν κόσμο, νὰ πορευθοῦν γιὰ νὰ κάνουν ὅλο τὸν κόσμο νὰ γίνει χριστοποιημένος.
«Δεῦτε ὀπίσω μου», εἶπε. Τὸ «ὀπίσω μου» ἀμέσως μπορεῖ νὰ ὑπενθύμιζε αὐτὸ τὸ ἦθος τοῦ ἀρχηγοῦ. Μόνο ποὺ Ἐκεῖνος αὐτὸ τὸ ἦθος τοῦ ἀρχηγοῦ τὸ ἔχει μεταπλάσει μέσα σὲ ἄλλες δυνατότητες. Εἶναι Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος, ἀντὶ νὰ βιάσει, ἀντὶ νὰ ἐξοντώσει, ἀντὶ νὰ καταπιέσει, πρῶτος πῆρε πάνω Του τὸν Σταυρό Του καὶ ἔσπασε τὸ ἦθος ὁποιουδήποτε ἀρχηγοῦ αὐτοῦ τοῦ κόσμου καὶ ἔσπασε τὴν αἰτία ποὺ δημιουργεῖ πολλὲς φορὲς τὸν διχασμὸ τοῦ κόσμου, τὸν διχασμὸ ποὺ δημιουργοῦν οἱ ἀρχηγοί, τὴν παραταξιακὴ συνείδηση, στὶς μεγάλες ἢ στὶς μικρὲς κοινωνικὲς ὁμάδες.
«Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων»· αὐτὸ τὸ «ποιήσω», αὐτὸ τὸ «ποιήσω» τὸ δικό Του, δὲν ἔχει κανένα ἦθος διαπλάσεως τῆς κοινῆς γνώμης. Δὲν ἔχει καθόλου τὸ ἦθος τῆς διαμορφώσεως τῶν προσωπικοτήτων μέσα ἀπὸ συγκεκριμένες διχαστικὲς δομές. «Ποιήσω ὑμᾶς»· εἶναι ὁ Ποιητὴς μας, Ἐκεῖνος ποὺ μᾶς ἔφτιαξε, καὶ Ἐκεῖνος ξέρει πὼς αὐτὸ ποὺ ἔφτιαξε μπορεῖ νὰ μεταμορφωθεῖ καὶ μπορεῖ νὰ φωτιστεῖ καὶ μπορεῖ νὰ γίνει ἁγιασμένο. Αὐτὸ τὸ «ποιήσω» ποὺ εἶναι μία πρόκληση καὶ πρόσκληση ἐλευθερίας, εἶναι μία πρόκληση γιὰ ἁγιότητα καὶ γιὰ μεταμόρφωση.
Αὐτὰ τὰ τρία τὰ στοιχεῖα λείπουν ἀπὸ τὴν ὁριζόντια κοινωνικὴ πραγματικότητα. Καὶ ἀρχηγοὶ ὑπάρχουν καὶ λυμαίνονται τὸν κόσμο, καὶ ἡ κοινὴ γνώμη διαπλάθεται μὲ ἕναν τρόπο βίαιο καὶ γίνεται πλύση ἐγκεφάλου καθημερινὰ χωρὶς νὰ τὸ καταλαβαίνουμε – καὶ ἂς λέμε πὼς δὲν ζοῦμε σὲ δικτατορικὰ καθεστῶτα – καὶ ὁ διχασμὸς καὶ ἡ παραταξιακὴ συνείδηση ἔχει καταστρέψει τὸν κόσμο καὶ, γιατί ὄχι; αὐτὸν τὸν τόπο· καὶ τὰ ζοῦμε ὅλοι!
«Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων». Ἂν αὐτὴ τὴ φράση δὲν τὴν βάλετε στὴν καρδιά σας μὲ τὰ δεδομένα ποὺ ἀναλύθηκαν πρὶν ἀπὸ λίγο, ἂν δὲν τὴ βιώσετε μὲ αὐτὸν τὸν τρόπο, τότε θὰ εἶσθε ὑπεύθυνοι, γιατί οἱ μικρὲς ἢ οἱ μεγάλες κοινωνικὲς ὁμάδες, ποὺ ζεῖτε καὶ ζοῦμε κάθε μέρα, θὰ πηγαίνουν κατεστραμμένα καὶ μετὰ ἀπλῶς θὰ διαμαρτυρόμαστε καὶ θὰ λέμε ὅτι φταίει ὁ ἕνας καὶ ὁ ἄλλος καὶ ὁ ἄλλος, καὶ ἐμεῖς θὰ φτάσουμε νὰ εἴμαστε καὶ ἐμεῖς κάποιοι ἀρχηγοί, κάποιοι βιαστὲς συνειδήσεων καὶ κάποιοι ποὺ πλάθουν παραταξιακὴ συνείδηση, μέσα στὰ σπίτια μας, μέσα στὰ γραφεῖά μας καὶ μέσα στὰ σχολεῖά μας.
«Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων»· εἶναι μία πραγματικὴ πρόκληση γιὰ νὰ γίνει αὐτὸς ὁ τόπος ἐκεῖνο ποὺ θέλει ὁ Θεός· γιὰ νὰ γίνει ἡ Ἐκκλησία! Καὶ ἡ Ἐκκλησία δὲν εἶναι γκέτο, δὲν εἶναι παράταξη, ἡ Ἐκκλησία εἶναι σταυρός, ἡ Ἐκκλησία εἶναι ἀνάσταση, ἡ Ἐκκλησία εἶναι φωτισμός, ἡ Ἐκκλησία ἔχει ἀρχηγοὺς ποὺ σταυρώνονται γιὰ τοὺς ἀνθρώπους κάτω, ἡ Ἐκκλησία ἔχει ἀνθρώπους ποὺ σταυρώνονται γιὰ νὰ πάψει ὁ κόσμος νὰ εἶναι διχασμένος.
Καὶ ὅλα τὰ ἔχει μέσα της ἡ Ἐκκλησία καὶ ὅποιος πάει νὰ βρεῖ τὴν κοινωνία ἔξω ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία, θὰ βρεῖ σκύβαλα. Κάντε τὴ ζωή σας Ἐκκλησία καὶ τότε πραγματικὰ θὰ καταλάβετε τί σημαίνει «Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων»!
Φιλολογικὴ ἐπιμέλεια κειμένου
Ἐλένη Κονδύλη
Ἂν θέλουμε λοιπόν νὰ δοῦμε, μὲ κριτικὸ μάτι καὶ καθαρὸ μάτι, τὶς αἰτίες τῶν κοινωνικῶν ἀναταραχῶν τῶν μικρῶν καὶ τῶν μεγάλων κοινωνικῶν ὁμάδων, θὰ μποροῦσαμε νὰ προσδιορίσουμε τρία στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα δημιουργοῦν αὐτὲς τὶς ταραχές. Τὸ πρῶτο στοιχεῖο – καὶ εἶναι οὐσιαστικό – εἶναι τὸ στοιχεῖο τοῦ διχασμοῦ, τὸ στοιχεῖο τοῦ κομματιάσματος, τὸ στοιχεῖο τῆς παραταξιακῆς... συνειδήσεως. Τὸ δεύτερο στοιχεῖο εἶναι τὸ στοιχεῖο τῶν ἀρχηγῶν, ποὺ λυμαίνονται τὶς κοινωνικὲς ὁμάδες, τὶς καταπιέζουν, τὶς καταστρέφουν, τὶς βιάζουν, τὶς ἀλλοτριώνουν. Καὶ ἕνα τρίτο στοιχεῖο εἶναι ἡ προσπάθεια αὐτοὶ ποὺ ἔχουν τὴ δύναμη νὰ διαπλάθουν χαρακτῆρες· νὰ στέλνουν μηνύματα, νὰ φτιάχνουν κοινὴ γνώμη.
Θυμηθεῖτε αὐτὰ τὰ τρία τὰ στοιχεῖα καὶ νὰ δεῖτε πῶς ἔρχεται αὐτὴ ἡ φράση τῆς εὐαγγελικῆς περικοπῆς νὰ τὰ ἀναιρέσει καὶ τὰ τρία· «Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων». Αὐτὸ τὸ «Δεῦτε» τοῦ Χριστοῦ. Ὅλοι ξέρουμε καλὰ πὼς, ὅταν ὁ Χριστὸς καλεῖ τοὺς μαθητές Του καὶ καλεῖ καὶ ἐμᾶς, δὲν μᾶς καλεῖ σὲ ἕναν διχασμό. Δὲν μᾶς καλεῖ γιὰ μία, ἂς τὸ ποῦμε ἔτσι, «γκετοποίηση», γιὰ νὰ γίνουμε ἕνα χριστιανικὸ γκέτο. Τὴν ὥρα ποὺ μᾶς καλεῖ κοντά Του, αὐτὸ σημαίνει ὅτι μᾶς στέλνει πίσω στὸν κόσμο. Ἀλλὰ μᾶς στέλνει ἀλλαγμένους, μεταμορφωμένους καὶ μὲ ἕνα ἄλλο ἦθος. Ὅποιος τὸ ἦθος τῆς Ἐκκλησίας τὸ ζεῖ σὰν «γκέτο», ὅτι χωρίζεται ἀπὸ τὸν κόσμο, παίζει ἀκριβῶς τὸ παιχνίδι ποὺ παίζουν οἱ δυνάμεις τοῦ κόσμου· θέλουν ὁ κόσμος νὰ εἶναι διχασμένος. «Δεῦτε» λοιπόν σημαίνει πραγματικὴ, οὐσιαστικὴ ἔνταξη στὸν κόσμο. Ἀλλὰ μὲ ἄλλες δυνατότητες, μὲ χριστοποιημένες δυνατότητες. Αὐτὸ ἐξάλλου ἀποδεικνύει καὶ μὲ αὐτὸ ποὺ κάνει μὲ τοὺς μαθητές Του· τοὺς καλεῖ κοντά Του καὶ μετὰ τοὺς στέλνει πάλι στὸν κόσμο, νὰ πορευθοῦν γιὰ νὰ κάνουν ὅλο τὸν κόσμο νὰ γίνει χριστοποιημένος.
«Δεῦτε ὀπίσω μου», εἶπε. Τὸ «ὀπίσω μου» ἀμέσως μπορεῖ νὰ ὑπενθύμιζε αὐτὸ τὸ ἦθος τοῦ ἀρχηγοῦ. Μόνο ποὺ Ἐκεῖνος αὐτὸ τὸ ἦθος τοῦ ἀρχηγοῦ τὸ ἔχει μεταπλάσει μέσα σὲ ἄλλες δυνατότητες. Εἶναι Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος, ἀντὶ νὰ βιάσει, ἀντὶ νὰ ἐξοντώσει, ἀντὶ νὰ καταπιέσει, πρῶτος πῆρε πάνω Του τὸν Σταυρό Του καὶ ἔσπασε τὸ ἦθος ὁποιουδήποτε ἀρχηγοῦ αὐτοῦ τοῦ κόσμου καὶ ἔσπασε τὴν αἰτία ποὺ δημιουργεῖ πολλὲς φορὲς τὸν διχασμὸ τοῦ κόσμου, τὸν διχασμὸ ποὺ δημιουργοῦν οἱ ἀρχηγοί, τὴν παραταξιακὴ συνείδηση, στὶς μεγάλες ἢ στὶς μικρὲς κοινωνικὲς ὁμάδες.
«Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων»· αὐτὸ τὸ «ποιήσω», αὐτὸ τὸ «ποιήσω» τὸ δικό Του, δὲν ἔχει κανένα ἦθος διαπλάσεως τῆς κοινῆς γνώμης. Δὲν ἔχει καθόλου τὸ ἦθος τῆς διαμορφώσεως τῶν προσωπικοτήτων μέσα ἀπὸ συγκεκριμένες διχαστικὲς δομές. «Ποιήσω ὑμᾶς»· εἶναι ὁ Ποιητὴς μας, Ἐκεῖνος ποὺ μᾶς ἔφτιαξε, καὶ Ἐκεῖνος ξέρει πὼς αὐτὸ ποὺ ἔφτιαξε μπορεῖ νὰ μεταμορφωθεῖ καὶ μπορεῖ νὰ φωτιστεῖ καὶ μπορεῖ νὰ γίνει ἁγιασμένο. Αὐτὸ τὸ «ποιήσω» ποὺ εἶναι μία πρόκληση καὶ πρόσκληση ἐλευθερίας, εἶναι μία πρόκληση γιὰ ἁγιότητα καὶ γιὰ μεταμόρφωση.
Αὐτὰ τὰ τρία τὰ στοιχεῖα λείπουν ἀπὸ τὴν ὁριζόντια κοινωνικὴ πραγματικότητα. Καὶ ἀρχηγοὶ ὑπάρχουν καὶ λυμαίνονται τὸν κόσμο, καὶ ἡ κοινὴ γνώμη διαπλάθεται μὲ ἕναν τρόπο βίαιο καὶ γίνεται πλύση ἐγκεφάλου καθημερινὰ χωρὶς νὰ τὸ καταλαβαίνουμε – καὶ ἂς λέμε πὼς δὲν ζοῦμε σὲ δικτατορικὰ καθεστῶτα – καὶ ὁ διχασμὸς καὶ ἡ παραταξιακὴ συνείδηση ἔχει καταστρέψει τὸν κόσμο καὶ, γιατί ὄχι; αὐτὸν τὸν τόπο· καὶ τὰ ζοῦμε ὅλοι!
«Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων». Ἂν αὐτὴ τὴ φράση δὲν τὴν βάλετε στὴν καρδιά σας μὲ τὰ δεδομένα ποὺ ἀναλύθηκαν πρὶν ἀπὸ λίγο, ἂν δὲν τὴ βιώσετε μὲ αὐτὸν τὸν τρόπο, τότε θὰ εἶσθε ὑπεύθυνοι, γιατί οἱ μικρὲς ἢ οἱ μεγάλες κοινωνικὲς ὁμάδες, ποὺ ζεῖτε καὶ ζοῦμε κάθε μέρα, θὰ πηγαίνουν κατεστραμμένα καὶ μετὰ ἀπλῶς θὰ διαμαρτυρόμαστε καὶ θὰ λέμε ὅτι φταίει ὁ ἕνας καὶ ὁ ἄλλος καὶ ὁ ἄλλος, καὶ ἐμεῖς θὰ φτάσουμε νὰ εἴμαστε καὶ ἐμεῖς κάποιοι ἀρχηγοί, κάποιοι βιαστὲς συνειδήσεων καὶ κάποιοι ποὺ πλάθουν παραταξιακὴ συνείδηση, μέσα στὰ σπίτια μας, μέσα στὰ γραφεῖά μας καὶ μέσα στὰ σχολεῖά μας.
«Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων»· εἶναι μία πραγματικὴ πρόκληση γιὰ νὰ γίνει αὐτὸς ὁ τόπος ἐκεῖνο ποὺ θέλει ὁ Θεός· γιὰ νὰ γίνει ἡ Ἐκκλησία! Καὶ ἡ Ἐκκλησία δὲν εἶναι γκέτο, δὲν εἶναι παράταξη, ἡ Ἐκκλησία εἶναι σταυρός, ἡ Ἐκκλησία εἶναι ἀνάσταση, ἡ Ἐκκλησία εἶναι φωτισμός, ἡ Ἐκκλησία ἔχει ἀρχηγοὺς ποὺ σταυρώνονται γιὰ τοὺς ἀνθρώπους κάτω, ἡ Ἐκκλησία ἔχει ἀνθρώπους ποὺ σταυρώνονται γιὰ νὰ πάψει ὁ κόσμος νὰ εἶναι διχασμένος.
Καὶ ὅλα τὰ ἔχει μέσα της ἡ Ἐκκλησία καὶ ὅποιος πάει νὰ βρεῖ τὴν κοινωνία ἔξω ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία, θὰ βρεῖ σκύβαλα. Κάντε τὴ ζωή σας Ἐκκλησία καὶ τότε πραγματικὰ θὰ καταλάβετε τί σημαίνει «Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων»!
Φιλολογικὴ ἐπιμέλεια κειμένου
Ἐλένη Κονδύλη
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου